Vay Osmanlı vay!

Yil, 1783… Avrupa standartlarina göre mutevazi da olsa, yeni bir denizci devlet olan ABD, denizlerde tek basina bayrak gezdirmeye basladi… Daha 25 Temmuz 1785’te, Atlantik’te Cadiz aciklarinda, bu yeni bayragi tasiyan ilk gemi Cezayir aciklarinda Osmanli gemileri tarafindan ele gecirildi. Bu gemi, Boston limanina bagli, Kaptan Isaak Stevens’in idaresindeki Maria idi. Arkasindan , Philadelphia limanina bagli, Kaptan O’Brien’in D auphin’i de ayni akibete ugradi.
1793 Ekim ve Kasim aylarinda 11 ABD gemisi daha Osmanlilarin eline gecti…

Kongre, 27 Mart 1794 yilinda, Osmanli denizcilerine karsi koyacak gucte savas gemileri insa edilmesi veya satin alinmasi icin, Baskan George Washington’a 700.000 altina yakin harcama yetkisi verdi.

Osmanlilarin olusturdugu deniz tehdidi sayesinde, ABD donanmasinin temelleri atiliyordu. 5 Eyl|l 1795’te ABD bu tehdide karsi bir anlasma yapmayi kabul etti.

Bu anlasmaya gore ABD, Cezayir’deki esirlerin iadesi ve gerek Atlantik’te, gerekse Akdeniz’de ABD sancagi tasiyan hicbir tekneye dokunulmamasi karsiliginda, 642.000 altin ve yilda 12.000 Osmanli altini ( 216.000 dolar) odeyecekti.

Dili Turkce olan ve 22 maddeden olusan anlasmaya, Baskan George Washington ve Cezayir Beylerbeyi Hasan Dayi imza koydular…

Boylece ABD yillik vergiye baglanmis oldu. Bu, ABD’nin iki asri askin tarihinde, yabanci bir dille imzalanan tek anlasma oldugu gibi, yabanci bir devlete vergi vdemeyi kabul eden tek Amerikan belgesidir…

ABD tarihinde kendi dilinde olmayan tek uluslararasi anlasma Turkce’dir ve ABD tarihinde vergi vermeyi kabul ettigi tek ulke Osmanli Imparatorlugudur….

ABD baskani George Washington Osmanli imparatoru tarafindan muhatap gorulmemis ve anlasma Cezayir beylerbeyi tarafindan imzalanmistir. Inanilacak gibi degil, degil mi? Ama inanin , 200 yil once biz buyduk… Ispati mi? Yale Universitesinde yayinlanan turkcesinden ingilizce kopyasi icin asagidaki adrese tiklayin

http://www.yale.edu/lawweb/avalon/diplomacy/barbary/bar1795t.htm

Aşağıdaki yazıları da beğeneceksiniz:

Paylaşın:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

3 × 4 =

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.