KARMAŞIKLIK – COMPLEXITY
Karmaşıklık, insan ve sistem davranışı veya belirsizlik nedeniyle yönetilmesi zor bir programın, projenin veya ortamının özelliğidir. Karmaşıklık, farklı şekillerde davranan ve etkileşime giren birçok birbirine bağlı etki olduğunda ortaya çıkar. Karmaşık ortamlarda, öngörülemeyen veya istenmeyen sonuçlara yol açan unsurlar ortaya çıkar. Karmaşıklığın etkisi, potansiyel sonuçların olasılığı hakkında doğru tahminlerde bulunmayı zorlaştırır. Karmaşık türüne bağlı olarak tercih edilecek yollar aşağıdaki gibidir;
1- Sistem Tabanlı
- Dekuplaj – Dekuplaj, hem sistemi basitleştirmek hem de bağlı değişkenlerin sayısını azaltmak için sistemin parçalarının bağlantısını kesmek demektir. Parçanın kendi başına nasıl çalıştığını belirlemek, sorunun genel boyutunu küçültür.
- Simülasyon – Sistemin bileşenlerini simüle etmek için kullanılabilecek benzer ancak ilgisiz senaryoların denenmesidir. Alışveriş ve restoranların bulunduğu yeni havalimanı inşa etme projesi, alışveriş merkezleri ve eğlence kuruluşları hakkında araştırma yapılarak tüketicilerin satın alma alışkanlıkları hakkında bilgi edinmeyi sağlayabilir.
2- Yeniden Çerçeveleme
- Çeşitlilik – Karmaşık sistemler, sistemi farklı açılardan görmeyi gerektirir. Proje ekibiyle beyin fırtınası yapılarak farklı bakış açılarından sistem değerlendirilebilir. Ayrıca ıraksak düşünceden (mevcut bilgiden çoklu veya alternatif cevaplar üretme) yakınsak düşünceye (bir soruya en iyi veya doğru cevabı elde etme) geçmek için Delphi benzeri yöntemleri içerebilir.
- Denge – Yalnızca tahmin verilerini, geçmiş veya gecikmeli göstergeler hakkında rapor veren verileri kullanmak yerine kullanılan veri türünü dengelemek daha geniş perspektif sağlar. Bu yaklaşım, olası varyasyonlarının birbirlerinin potansiyel olumsuz etkilerine karşı ortalama değerlerin kullanılmasını sağlar.
3- Süreç Bazlı
- Yineleme – Proje teslimatlarını yinelemeli veya aşamalı olarak oluşturmak, özellikleri birer birer eklemektir. Her yinelemeden sonra, neyin işe yarayıp yaramadığını, müşteri tepkisini ve proje ekibinin ne öğrendiğini belirlemeye odaklanılır.
- Katılım – Paydaş katılımını sağlamak için fırsatlar oluşturulur. Bu yaklaşım, varsayımların sayısını azaltır, öğrenme ve katılım sağlar.
- Hatadan Korunma – Sistemin kritik olan öğeleri için, yedekleme veya kritik bir arıza durumunda işlevselliğin minimum düzeyde etkileyecek önlenler geliştirmektir.
OYNAKLIK – VOLATILITY
Oynaklık, hızlı ve öngörülemeyen değişimlerin olduğu ortamlarda mevcuttur. Mevcut beceri setlerinde veya materyallerde devam eden dalgalanmalar olduğunda oynaklık meydana gelir. Oynaklık genellikle maliyeti ve zamanı etkiler. Alternatif analizi, maliyet veya zaman rezervi kullanımı ile ele alınır.
- Alternatif Analizi – Farklı becerilerin karışımını kullanmak, işi yeniden sıralamak veya işi dış kaynak kullanmak vb. alternatifleri bulmak ve değerlendirmektir. Seçenekleri değerlendirirken dikkate alınacak değişkenleri ve her bir değişkenin göreli önemini veya ağırlığını belirlemeyi içerir.
- Rezerv (Yedek) Analizi – Maliyet rezervi, fiyat oynaklığından kaynaklanan bütçe aşımlarını karşılamak için kullanılır. Kaynak kullanılabilirliği ile ilişkili oynaklıktan kaynaklanan gecikmeleri gidermek için zaman rezervi kullanılabilir.
Belirsizlik, muğlaklık, karmaşıklık ve değişkenliği etkin bir şekilde yönetmek, olası durumları önceden tahmin etme, iyi kararlar alma, planlama ve sorunları çözme becerisini geliştirir.
Türkçe eğitimler
İngilizce eğitimler
