PMBOK7’yi Beraber Okuyalım – 21 – Proje Yönetim İlkeleri – 10

9 – KARMAŞIKLIĞI YÖNETMEK

Projelerde risk yönetimi proje içi bir konu olarak düşünülürdü. Yeni standartta önce projenin belirsizliğinin daha sonra proje içi belirsizliklerin ele alınması gerektiğinin altı çiziliyor. 

Projeye yaklaşımın ve planların proje yaşam döngüsünde başarılı bir şekilde uygulanmasını sağlamak için proje ekibinin, proje karmaşıklığını sürekli olarak değerlendirmesi gerekir.

Temel Prensipler

  • Karmaşıklık, insan davranışının, sistem etkileşimlerinin, belirsizliğin ve muğlaklığın sonucudur.
  • Proje sırasında herhangi bir noktada karmaşıklık ortaya çıkabilir.
  • Değeri, kapsamı, iletişimi, paydaşları, riski ve teknolojik yeniliği etkileyen olaylar veya koşullar karmaşıklığı ortaya çıkarabilir.
  • Proje ekipleri, karmaşıklık unsurlarını belirlemek için tetikte olmalı, karmaşıklık miktarını veya etkisini azaltmak için çeşitli yöntemler kullanmalıdır.
  • Proje, birbiriyle etkileşime giren öğeler sistemidir. Karmaşıklık, insan ve sistem davranışının belirsizliğinden kaynaklanır. Etkileşimlerin doğası ve sayısı, projedeki karmaşıklık derecesini belirler.

Karmaşıklık, proje öğelerinden, aralarındaki etkileşimlerden, diğer sistemler ve proje ortamıyla olan etkileşimlerden ortaya çıkar. Karmaşıklık kontrol edilemese de proje ekipleri, karmaşıklığın sonucu olarak ortaya çıkan etkileri ele alabilirler.

Proje ekipleri, riskler, bağımlılıklar, durumlar veya ilişkiler gibi birçok etkileşimin sonucunda  ortaya çıkan karmaşıklığı öngöremeyebilirler. Birkaç neden tek bir karmaşık etki üretmek için birleşebilir, karmaşıklığın nedenini belirlemek zorlaşabilir.

Proje karmaşıklığı, proje ve proje sistemi içindeki unsurların bütünsel sonucu olarak ortaya çıkar. Örneğin, proje içindeki karmaşıklık, düzenleyici kurumlar, finans kurumları, tedarikçiler, vb. daha fazla sayıda veya çeşitlilikte paydaşla artabilir. Paydaşlar, projenin karmaşıklığı üzerinde önemli bir etkiye sahip olabilirler.

Yaygın karmaşıklık kaynaklarından bazıları şunlardır:

  • İnsan davranışı – İnsan davranışı, tavır, tutum ve deneyimlerinin etkileşimidir. Projenin amaç ve hedefleriyle çelişen kişisel gündemler, çıkarlar vb. karmaşıklığa katkıda bulunabilirler. Farklı lokasyonlardaki paydaşlar, farklı zaman dilimlerine sahip olabilir, farklı diller konuşabilir ve farklı kültürel normlara sahip olabilirler.
  • Sistem davranışı – Proje unsurları arasındaki karşılıklı bağımlılıkların sonucudur. Örneğin, farklı teknoloji sistemlerinin entegrasyonu, proje sonuçlarını ve başarısını etkileyebilecek sıkıntılara neden olabilir. Proje bileşenleri arasındaki etkileşimler, risklere yol açabilir, sorunlar yaratabilir, belirsiz ve orantısız neden-sonuç ilişkileri üretebilirler.
  • Belirsizlik ve muğlaklık. Muğlaklık, belirsiz olma, ne bekleyeceğini veya bir durumu nasıl kavrayacağını bilememe durumudur. Muğlaklık, birçok seçeneğe sahip olmaktan veya optimal seçimde netlik eksikliğinden kaynaklanabilir.  Ortaya çıkan sorunlar veya durumlar da muğlaklığa yol açabilir. 
Belirsizlik sorunlar, olaylar, izlenecek yollar veya çözümler konusunda anlayış ve farkındalık eksikliğidir. Alternatif eylemlerin, tepkilerin ve sonuçların olasılıklarıyla ilgilenir. Belirsizlik, bilinmeyen bilinmeyenleri ve siyah kuğuları içerir.
 Karmaşık bir çevrede, belirsizlik ve muğlaklık birleşerek nedensel ilişkilerin (olasılıkların ve etkilerin) tam olarak tanımlanamamasına yol açabilir. Bu tip durumlarda belirsizliği ve muğlaklığı, etkileşimlerin iyi tanımlanabileceği ve dolayısıyla etkin bir şekilde ele alınabileceği noktaya kadar azaltmak zorlaşabilir.
  • Teknolojik yenilik – Ürünlerde, hizmetlerde, çalışma şeklinde, süreçlerde, araçlarda, tekniklerde, prosedürlerde ve daha fazlasında aksamalara neden olabilir. Yeni teknoloji, bu teknolojinin nasıl kullanılacağının belirsizliği ile birlikte karmaşıklığa katkıda bulunur. İnovasyon, karmaşıklığın artmasına neden olma potansiyeline sahiptir.

Karmaşıklık sonradan ortaya çıkabilir ve projeyi herhangi bir alanda ve proje yaşam döngüsünün herhangi bir noktasında etkileyebilir. Proje ekipleri, karmaşıklık belirtilerini fark edebilmek için proje bileşenlerine ve projeye bir bütün olarak sürekli bakmalıdırlar.

Sistem düşüncesi, geçmiş proje çalışmalarından elde edilen deneyimler, deneyler ve sistem etkileşimiyle ilgili sürekli öğrenme vb. yaklaşımlar karmaşıklık olan bir ortamda yürütme becerisinin artmasını sağlar. Karmaşıklık belirtilerine karşı tetikte olmak, proje ekiplerinin yaklaşımlarını ve planlarını uyarlamalarına olanak tanır.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Aşağıdaki yazıları da beğeneceksiniz:

Paylaşın:

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

1 + 3 =

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.