Yazar arşivleri: savassakar

Proje Yönetiminde Çevik Sürüm Planlama (Agile Release Planning)

Çevik Sürüm Planlama, ürün geliştirilmesi ile ilgili vizyon ve yol haritası doğrultusunda sürümlerin (genellikle 3-6 aylık olarak) üst seviye zaman zaman çizelgesi özetidir.

Çevik Sürüm Planlama, ürüne ilişkin hedeflerin gerçekleştirilmesi, bağlılıkların  ve engellerin giderilmesi için ürün sahibinin ve ekibin ne kadar çalışmaya ve süreye ihtiyacı olduğunu belirlemek için gerekli döngü (iteration) ve geliştirme süreç (sprint) adetlerini içerir.

Eğer sürümler müşteri için bir değer üretiyorsa, zaman boyutunda hangi döngüde neyin başarılacağı (üretileceği) görülebileceği için proje zaman çizelgesinin anlaşılması kolaylaşmaktadır.

Agile (Çevik) Proje Yönetimi ile ilgili bilinmesi gereken 12 terimi açıklayan bu yazıya göz atmalısınız: https://tr.linkedin.com/pulse/bilmeniz-gereken-12-agile-proje-y%C3%B6netim-terimi-sinan-erdin%C3%A7

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Performansı Yaklaşımları: Mekanik ve Sistem Yaklaşımı

Mekanik Yaklaşım,  her şeyi, işi başarmak için gerekli bir makine ve makine parçaları gibi görmektir. İnsanların makineler gibi çalışmasını, makine gibi işleri yapmasını öngörür. Kişisel düşünce, yaklaşım veya tutumların önemi yoktur.

Proje önce aktivitelere bölünür, aktivitelere kaynaklar atanır ve işlerin tamamlanması beklenir. Her şey ortamdan bağımsız kabul edilir.

Bu yaklaşımda performans ekip üyeleri üzerinden ölçümlenir.

Proje ekip üyelerinin uygun performansı göstermeleri projenin gerektiği gibi tamamlanacağı varsayımını getirir. Eğer projede bir hata varsa onu meydana getiren parçalardan (ekip üyelerinden) kaynaklandığı varsayılır.

Mekanik yaklaşıma sahip yöneticiler proje ekip üyelerine ve problemli alanlara odaklanırlar. Proje çıktıları konusunda ekip üyelerini zorlarlar. Bireysel problemlerin çözümlenmesiyle proje performansının artacağı varsayılır.

Sistem Yaklaşımında ise projeye ilişkin her bileşenin (ekip üyesi, aktivite vb.) bir bütün olduğu, karşılıklı etkileşimde olduğu ve birbirlerini etkiledikleri varsayılır.

Bileşenler birbirlerinden uzaklaşırlarsa kayıplar ortaya çıkar. Her bileşenin kendine has özellikleri, işleyişi ve süreci vardır.

Tavır, davranış ve tutumların sistem üzerinde önemli etkileri olduğu kabul edilir. Proje kaynaklarının bir havuz şeklinde düşünüldüğü ve gereksinimlere göre projelere atanması gerektiğini öne sürer.  

Sistem yaklaşımı, sadece projeye değil aynı zamanda ortama odaklamayı getirir. Bileşenlerin ortamdan bağımsız ele alınamayacağını savunur. Proje ekip üyeleri ve aralarındaki etkileşimler, şirket ortam ve kültürü ile birlikte ele alınmalıdır. Ortamdaki değişiklik veya düzensizliklerin projeleri doğrudan etkilediği kabul edilir.

Sistem Yaklaşımında bir arada koordinasyon içinde çalışması gereken ekibin bağımsız davranışlarının tüm projeyi ve performansını etkileyebileceği iddia edilir. Bireysel başarıların proje başarısı getirmeyebileceği kabul edilir.

Sistem Yaklaşımında izlenen süreç ve yöntemler insan faktörünün önünde yer alır. Önemli olan paydaşlar, ekip üyeleri, süreçler vb. arasında doğru etkileşimi ve koordinasyonu sağlamaktır.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Yöneticisi Nasıl Olmalı?

İdeal Proje Yöneticilerine “tek adımda binaları aşan, mermiden daha hızlı ve bir lokomotiften daha güçlü” gibi beklentiler koyuyoruz.

Proje Yöneticisinin hem kişisel hem de kurumsal anlamda karşılaşacağı zorluklara baş edebilecek yeteneklere sahip olması gerekir.

Proje dinamikleri, çoğu zaman çözülmesi zor problemler ortaya çıkarırlar. Bu problemlere doğru zamanda ve şekilde müdahale edilmezse proje başarısızlığa doğru sürüklenmeye başlar. Proje planının gerçekleştirilmesi ve hedeflerin başarılması sanıldığı kadar kolay işler değillerdir.

Proje Yöneticisi, ilk önce proje ekibi için gerekli ortam ve yapının gerektiği gibi olması için uğraşmalıdır. Projenin başında “sepete çok fazla yumurta sığdırması” gerektiğinin bilincinde olmalıdır. Bunu başarabilmesi için proje ekibi ve paydaşların projedeki rol ve sorumluluklarını netleştirmeli ve nalaşılmasını sağlamalıdır.

Proje Yöneticisi, lider olduğunu unutmamalıdır. Proje ekibinin kendisini takip etmesini beklememeli, hedefe doğru ilerlemelerini sağlamalıdır. Proje gereksinimleri ve hedefleri net tanımlanmamış olsa bile ekibi bir arada tutmak ve olası çatışmaları çözümlemek için gayret göstermelidir.

Proje Yönetimi, insanları ve insan ilişkilerini yönetme sanatıdır. Proje ekibinde yer alanlar her ne kadar konularında uzman olsalar dahi insan oldukları unutulmamalı, duygusal tepkiler dikkate alınmalıdır. Proje Yöneticisinin proje yaşam döngüsü boyunca ekibi izlemesi, yönetmesi ve destek olması gerekir. Bazen bir psikolog gibi hem grup hem de bireysel ihtiyaçları anlamaya çalışmalıdır.

Proje ekipleri insan duygularının kazanıdır. Doğru sıcaklıkta tutulursa şaşırtıcı sonuçlar üretebilirler. Ancak, fazla kaynarsa (anlaşmazlık, çatışma vb.) yemek yanabilir.

Proje Yöneticileri, proje ekip üyelerinin becerilerini geliştirmek ve gelişimlerini sağlamak için çaba harcamalıdır.

Proje Yöneticileri, proje ekibinin ve paydaşların farklı bakış açılarına saygı ile yaklaşmalı, ortak akıl ile çözüm bulmaya çalışmalıdır.

Proje Yöneticisi, açık bir iletişim ve motive edici yaklaşmalıdır. Projede herkesin aynı gemide olduğunu ve birlikte başarılabileceğini göstermelidir.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Yönetiminde İlan Verme (Advertising)

Projelerde İlan Vermek, tam ve açık rekabeti sağlamayı amaçlayan bir devlet sözleşmesi fırsatının resmi bir bildirimi olarak tanımlanıyor. (Government Extension to the PMBOK® Guide – Third Edition) Yapılacak bildirimin bir gazetede, özel yayınlarda veya devlet kurumlarının yayınlarında olabileceği belirtiliyor. Kısaca söylemek gerekirse proje ile ilgili tedarikler potansiyel satıcıları bulmak için önerilen bir tekniktir diyebiliriz.

Tedariklerin Yürütülmesi sürecinde önerilen bir tekniktir.

İlan vermek genel anlamıyla bir ürün veya servisin alıcılarına veya potansiyel alıcılarına ulaşmak için kullanılır. Projelerde ise potansiyel satıcılara ulaşmak için kullanılır.

İlan vermek, potansiyel satıcılara teklif (Request for Proposal – RFP) için hazır olunduğunu bildirmek için kullanılır.

Proje ile ilgili ilanlarda etik kurallara uyulması, yanıltma, yanlış yönlendirme yapılmaması çok önemlidir.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Projelerde Paydaş Riskleri ve Sosyal Ağ Analizi

Paydaşların davranışlarını doğru anlarsanız proje risklerini daha iyi yönetebilirsiniz. Risklerin büyük bir kısmı insan davranışlarından kaynaklandığı için çözüm çoğu zaman sizin tutumunuza bakar.

Dikkat edilmesi gerekenler;

  • Paydaşlar, projeye farklı bakış açıları ile yaklaşırlar, fırsat ve tehditleri kendilerince yorumlarlar. Eğer üzerlerine düşen sorumluluklar konusunda taahhüt vermezlerse proje başarısı tehdit altındadır.
  • Paydaş kaynaklı risklerin olasılık ve etkilerini dikkate almak, belirsizliklerin nasıl yönetileceğine karar vermek önemlidir.
  • Paydaşlara yönelik iki tür riskten söz edilebilir; kişisel ve ilişkisel. Kişisel riskler paydaşın kişiliğine yönelik tutum ve davranışları, ilişkisel riskler projedeki rol ve sorumluluklarına ilişkin iletişimsel ve etkileşimsel risklerdir.
  • Paydaş kaynaklı riskleri “Sosyal Ağ Analizi” ile ele alabiliriz.  Sosyal Ağ Analizinde paydaşları noktalar halinde gösterir, diğer paydaşlarla aralarındaki etkileşimi çizgi ile belirtiriz. Çizgi boyu ve adedi etkileşimin yakınlığını ve çokluğunu sembolize eder.

  • Herkes tek bir kişi ile etkileşimde ise o kişiye bağımlılık artar. Bağımlı olunan kişi diğerlerinin kısıtlarını önemsemeyebilir. Her onay ve karar vermede Sponsora gidilmesi vb.
  • Belirli konularda belirli kişilere bağlılık var ise denge vardır. İlgili konu ilgili ağda çözülebilir. Satınalma sorumlusu, Proje Yöneticisi vb.
  • Eğer paydaşlar arasında olması gereken etkileşim yoksa bağ kopmuş demektir. İletişim ve etkileşimin sağlanması başka ağ üzerinden yapılmaya çalışır. Bir problem olarak görülmeli ve ilgili bağ kurulmalıdır.
  • Kilit noktalardaki paydaşların iletişim ve etkileşim sorumluluğunu gerektiği gibi yerine getirip getirmediği denetlenmelidir.
  • Değişen durumlara göre hangi bağın nasıl değişmesi gerektiği belirlenmelidir.
  • Ağın işlevselliği ve performansı izlenmeli, gerektiğinde yeniden düzenlenmelidir.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Projelerde Yönetimi Yönetmek

Projelere yönetim tarafından verilen ve verilmesi gereken destekler (maddi ve manevi) başarıda önemli bir rol oynar. Bu konuda bir kaç önemli noktanın altını çizmek istiyorum;

  • Yönetim için raporlama önemlidir. Yönetimin desteği proje başarısı için çok önemlidir. Yönetime onların önceliklerine hizalı olarak yaptıklarınızı ve başarılarınızı göstermeniz gerekir. Raporlama her şeyin, her detayın aktarılması değildir. Yapacağınız raporlamalar yönetimin projeye olan ilgisini artıracak basitlikte ve kalitede olmalıdır. Zamanlamaya ve içeriğe dikkat edilmelidir. Yönetim hızlı anlamalı ve doğru karar verebilmeli, önemli ve daha az önemli konuların ayrımını kolay yapabilmelidir.
  • Projenin bir system dahilinde yönetileceğinin gösterilmesi gerekir. Planlama, değerlendirme, izleme ve kontrol süreçlerinin projenin başında belirlenmiş olması, projenin güvenli ellerde olduğunun gösterilmesi Yönetim için önemlidir.
  • Yönetimin projeye hangi aşamalarda dahil edileceği gösterilmeli, hangi konuda ve nasıl desteklerine ihtiyaç duyulduğu net bir şekilde aktarılmalıdır.
  • Yönetimin proje başarısı konusunda beklentileri iyi anlaşılmalıdır. Stratejiler ve yönetimler ile hizalanmak Proje Yöneticisinin ana görevidir.
  • Yönetimler her konuda uzman olmadıklarını bilirler ancak uzmanların uzmanlıklarını sergilemelerini beklerler. Sorumluluk ve yetki vermenin güvene dayalı olduğu unutulmamalıdır. Yönetimin hassasiyetleri yaklaşımlarını belirler.
  • Proje Yöneticilerinin, Yönetimleriyle empati kurmaları ve büyük resmi görerek hareket etmeleri gerekir. Aksi takdirde iyi bir şey yapacağım darken daha büyük problemlere yol açabilirler.
  • Yönetim projenin gerçekleştirilmesi ve sonraki operasyonunun sorumluluğunu alır. Proje Yöneticisinin proje sonrası konusunda gerekli hassasiyetleri dikkate alarak çalışmalarını yapması gerekir.
  • Düzensiz ve sık değişikliklerin projelere verdiği zarar Yönetimlere aktarılmalıdır. Değişikliklerin doğru değerlendirilmesi için kaliteli vakit ayırılmasının, olası tüm sonuçların düşünülmesinin ne kadar önemli olduğunun açıklanması gerekir.
  • Projenin Yönetime katacağı güç, desteklerinin artmasını sağlayacaktır. Sağlanacak faydaların sık sık gözden geçirilmesi ve artırılması hedeflenmelidir.
  • Yönetimler taahhüt beklerler. Başarısızlıktan korkanlar taahhütlerini garantileyecek tahminlerde bulunurlar. İkisinin arasındaki denge samimiyet ve dürüstlükle sağlanabilir.
  • Agresif hedefler performansı yükseltebilir ama hatalara, sapmalara karşı toleranssızlık motivasyon kaybına neden olur.   
  • Durum bazlı veya periyodik toplantılarla yönetimi bilgilendirmeli, görüşlerini almalısınız. Toplantı içeriğiniz sade, basit ve kolay nalaşılır olmalıdır. Toplantı ile ilgili hedeflerinizi netleştirmeli, konudan sapılmamasına çalışmalısınız. Toplantılarda ne mağduru ne de mağruru oynayın. Kendiniz olun, konulara samimiyetle ve ciddiyetle yaklaşın.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Yönetiminde Ekip Kurma

Proje ekipleri birbirlerine benzemezler. Kalıcı veya geçici olan proje ekipleri benzer ve zıt özellikler içerirler. Bir çok ekibin performanslı çalışması zaman gerektirir. Ekip üyeleri arasındaki farklılıklar (bilgi, deneyim, ünvan, iş yapma şekli vb.) çatışmalara yol açabilir. Çatışmalar yönetilebilirler, yaratıcılığa ve ekip çalışmasına olan ihtiyacı artırlar.   

Proje başlangıcında ekip kurmanın faydaları;

  • İşbirliği artar, ekip üyeleri arasında bilgi paylaşımı artar, ekip üyeleri proje çıktısındaki önemlerini fark ederler,
  • Nitelikli iletişim artar,
  • Kaynaklar daha verimli kullanılır,
  • Karar verme hızlanır, aksiyon almada beklemeler azalır.
  • Ekip çalışmalarının sorumluluğunu alma artar,
  • Daha kaliteli sonuçlar ortaya çıkar. 

Basitleştirme ve Kolaylaştırma verimli ekip kurma, ekip içi problemleri çözme için kullanılan bir tekniktir.

Nasıl Yapılır?

  1. Kişisel değerlendirmeler yapılır.
  2. Ekip davranışları izlenir.
  3. Ekip üyeleri ile birebir görüşmeler yapılır.
  4. Karşılıklı bilgi paylaşımı yapılır.
  5. Ekip bir araya getirilir.
  6. Proje ekibinin amacı ve hedefleri paylaşılır.
  7. Rol ve sorumluluklar atanır.
  8. İzleme ve kontrol yapılır.

Dikkat edilmesi gerekenler;

  • Her projenin başında bir ekip olarak nasıl çalışılacağına odaklanılmalıdır. Özellikle başlangıç toplantılarında proje ile ilgili bilgiler verilir, rol ve sorumluluklar tanımlanır. Her proje ekip üyesinin sorumluluklarını ve kendisinden ne beklendiğini anlaması önemlidir. Aynı zaman her ekip üyesinin diğer ekip üyelerinin rol ve sorumluluklarını anlamaları önemlidir. 
  • Her ekip üyesi anlamlı ve gerçekçi bir işin parçası olmayı ister. Gerçekçi olmayan beklentiler ekip çalımasını olumsuz etkilerler. Proje Yöneticileri dengeyi sağlamalı, proje için doğru olanın yapılmasını ortak bir anlayış ile sağlamaya çalışmalıdırlar. Bireysel performanslar ekip performansında buluştuğunda önemli başarılar elde edilir.
  • Ekip bütününde ve bireysel olarak dürüst, yapıcı ve açık geri beslemeler yapılması gerekir. Proje Yöneticisi kendi tutum ve davranışlarını da gözden geçirmeli ve düzenlemelidir. 
  • Ekibin önündeki engeller kaldırılmalı, tüm iletişimler desteklenmeli, başarılar ödüllendirilmeli, ekip üyeleri ile empati kurulmalıdır. 
  • Sosyal aktiviteler, ekip egzersizleri ile birliktelik güçlendirilmeli, etkileşim artırılmalıdır.
  • Ekip Kurma (Team Development), proje ekibinin sosyal ilişkilerini ve işbirliğini geliştirmek, dayanışma ortamı kurmayı hedefler.
  • Ekip Kurma aktiviteleri proje gözden geçirme toplantılarında 5 dakikalık çalışmalarla yapılabileceği gibi profesyonel olarak organize edilmiş aktivitelerle gerçekleştirilebilir.
  • Ekip kurma aktivitelerinin hedefi bireysel ekip üyelerinin birlikte verimli çalışmalarını sağlamaktır.
  • Ekip kurma aktiviteleri özellikle farklı lokasyonlarda çalışıp yüz yüze iletişim kurma fırsatı bulamayan ekip üyeleri için önemli bir fırsattır.
  • Ekip kurma çalışmaları proje başlangıcından itibaren sürekli olarak yapılmalıdır.
  • Proje ortamlarındaki değişiklikler ekip kurma çalışmalarının yenilenmesini ve farklı kurgularda yapılmasına yol açabilir.
  • Proje Yöneticisi proje ekibinin fonksiyonalitesini ve performansını sürekli izlemeli, ekip problemlerine ilişkin önleyici ve düzeltici faaliyetleri hayata geçirmelidir.
  • Proje Ekibi Oluşturma konusunda Tuckman Teorisini PMP sınavına hazırlananlar ilgili yazılarımdan öğrenebilirler: Ekip Oluşturma 1. Aşama2. Aşama3. Aşama4. Aşama5. Aşama

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Gereksinimlerinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

Proje süresini ve maliyetini, ekip motivasyonunu en çok etkileyen konulardan birisi gereksinimlerin net olmaması ya da sürekli değişmesidir. Gereksinimleri ortaya koyan proje müşterisinin ve projeyi gerçekleştiren ekibin gereksinimler konusunda hassas davranması gerekir.

Gereksinimleri aşağıdaki başlıklarda değerlendirmek daha iyi düşünülmesini sağlayacaktır;

  • İzlenebilirlik – Bu gereksinimin nedeni biliniyor mu? Ne kadar süre ile ihtiyaç olacak? Bu gereksinimi ileride konfigürasyon yönetimi vb. izleyebilecek, dokümante edebilecek miyiz?
  • Maliyet – Bu gereksinimin faydası, maliyetine değer mi?
  • Yeterlilik – Bu gereksinimi karşılayacak teknik bilgi, organizasyonel beceri ve/veya kaynaklar mevcut mudur?
  • Kullanılabilirlik – Bu gereksinim karşılandığında proje müşterisi kullanabilecek midir?
  • Verimlilik – Bu gereksinimin verimli bir şekilde gerçekleştirilmesine ilişkin altyapı, yöntem, araç ve teknikler bilinmekte midir?
  • Bakım – Bu gereksinim gerçekleştirildikten sonra ilgili bakım, destek ve/veya çağrı merkezi hizmetleri sunulabilecek midir?
  • Basitlik – Bu gereksinim hedeflenen amaca yönelik en basit çözüm müdür?
  • Sürdürülebilirlik – Bu gereksinim ile ilgili teknoloji hayatta kalacak mı? Gereksinimi gerçekleştirme aşamasındaki yasal koşullar vb. ne yönde değişebilir?
  • Öngörülebilirlik – Be gereksinimin geleceğine ilişkin öngörüler nelerdir?

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje İptal Edilirse Ne Yapmalı?

Her proje planlandığı gibi gitmez. Beklenen faydaların sağlanamayacağının anlaşılması vb. durumlarda iptal edilebilirler. İptal edilen projeler, sonraki projeler için önemli deneyim kaynaklarıdır.

Nelerin yapılması gerekir;

  • İptal edilene kadar ki dönemde gerçekleştirilenleri, başarılanları yazılı hale getirin.
  • İptal durumunda bile Proje Kapanış raporunuzu hazırlayın.
  • İptalin sebeplerini mümkünse sayısal verilerle yazılı hale getirin.
  • Proje sürecince çıkardığınız dersleri paylaşın. Gelecekteki projelerde dikkat edilmesi gereken hususları belirtin.
  • Proje ile ilgili tüm belgeleri arşivleyin.
  • Çözülmemiş problem kalmamasına dikkat edin. Son bir toplantı ile açık kalmış konuları değerlendirin ve tamamlama konusunda planınız yapın, sorumlulukları belirleyin.
  • Proje ekip üyeleri ile birebir görüşmeler yaparak teşekkür edin. Proje süresince gösterdikleri çaba ve başarıları yazılı hale getirin, yöneticileri ile paylaşın.
  • Proje ekibi ve diğer paydaşların gelecekteki projelerde dikkat edilmesi gerekenler konusunda görüşlerini alın.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler

Proje Yönetiminde Nominal Grup Tekniği

Nominal Grup Tekniği, Beyin Fırtınasının başka bir türü olarak fikirlerin ölçeklendirilmesi ve önceliklendirilmesi için kullanılır. Çok sayıda görüşün, ortak katılım ile önceliklendirilmesini, puanlama yoluyla proje ekibinin görüş birliğine varmasını sağlar. Hızlı karar almak gerektiğinde tercih edilebilir.

Özellikle Gereksinimlerin Toplanması sürecinde önerilen Nominal Grup Tekniği 4 adımdan oluşur;

  1. Adım – Soru ya da problem Proje ekibine sunulur. Her Proje Ekip üyesi konuşmadan kendi fikir veya önerisini bir kağıda yazar ve Proje Yöneticisine verir.
  2. Adım – Proje Yöneticisi tüm fikirleri toplu olarak Proje Ekibinin görebileceği tahtaya yazar.
  3. Adım – Her fikir, öneri Proje Ekip üyelerinin tamamı anlayana kadar tartışılır.
  4. Adım – Grup üyeleri oylama yaparak fikir, önerileri önceliklendirirler. Örneğin 1 hiç desteklemiyorum, 5 çok destekliyorum vb. Netlik sağlanamayan durumlarda, oylama bir kaç kez yapılabilir. En yüksek oy alan(lar) kabul edilir.

Türkçe eğitimler

İngilizce eğitimler