Nedensel Faktör Ağacı Analizi (CFTA), belirli bir soruna veya istenmeyen sonuca katkıda bulunan nedensel faktörleri tanımlamak ve analiz etmek için kullanılan bir tekniktir.
Yaşanan durumun grafiksel bir temsilinin oluşturulmasını, sonucun ağacın tepesine yerleştirilmesini ve çeşitli nedensel faktörlerin onun altında dallar halinde düzenlenmesini içerir. Daha sonra her bir nedensel faktör, kendileri de ek alt faktörlere sahip olabilecek alt faktörlere bölünür ve olayın temel nedenleri tanımlanana kadar bu böyle devam eder.
Temel amaç, soruna katkıda bulunan faktörlerin anlaşılmasına yönelik metodolojik ve kapsamlı bir yaklaşım sağlamak, benzer olayların olasılığını önlemek ve azaltmak için uygun eylemlerin gerçekleştirilmesini sağlamaktır .
Genel olarak otomotiv, havacılık, nükleer enerji ve kimya imalat endüstrileri gibi yüksek riskli endüstrilerde yaygın olarak kullanılmakla beraber sorunların kapsamlı bir şekilde anlaşılmasının ve araştırılmasının gerekli olduğu projelerde de kullanılabilir.
Yöntemin başarılı olması için tüm veri toplama, analiz ve araştırma işlemlerini yürütecek disiplinli bir çalışma grubu olmalıdır.
Adımlar
Öncelikle sorun ile ilgili bilgi ve veriler toplanır. Kronolojik olarak sınıflandırılarak iyice incelenir. Daha sonra, grafiksel temsil oluşturulur. Her şey analiz edilip anlaşıldığında, gerekirse her konuda ilgili tüm riskleri azaltmak için düzeltici eylemlerin uygulanmasına geçilebilir.
Adım 1: Veri Toplama
Bu adım çalışma grubu için çok önemlidir ve mümkün olduğu kadar erken başlamaları gerekir. İlgili tüm gerekli bilgilerin toplanması gerekir.
Proje Ekibi, soruna yol açan tüm koşulları, birincil ve ikincil durumları kapsayacak bir kontrol listesi hazırlar. Değerlendirme sorunu yaşayanla başlar. Bu, sorunun ilk sonuçlarının belirlenmesi açısından önemlidir. Daha sonra diğer etkilenenlere ve etkileyenlere doğru gidilebilir.
Soruna yol açan koşulları belirlemek için her bir aktivitenin risk değerlendirmesi dikkatle yapılır. Ayrıca tüm çalışma prosedürleri, ekipmanlar vb. dikkate alınır. Proje ekibinin veya sorunu çözme konusunda yetkilendirilenlerin soruna ilişkin tüm kayıtlara erişimi olmalıdır. Çalışmalar gerçekçi olmalı, duygu ve düşünceleri değil, objektif verilere dayalı yapılmalıdır.
Son olarak, tüm veriler toplandığında Proje Ekibi Nedensel Faktör Ağacını kronolojik olarak oluşturmaya başlayabilir.
Adım 2: Nedensel Faktör Ağacını Oluşturmak Oluşturmak
Her faktörü diğerine yönlendirecek şekilde adım adım göstermek önemlidir. Ana faktörler vurgulanır ve düz oklarla bağlanır. Ayrıca her bir duruma yol açan tüm ikincil faktör ve koşulların da bağlantılı olması gerekir. Bir durumu temsil eden her kutucuk ayrıntılı bir şekilde açıklanmalıdır.
Nedensel Faktör Ağacı kronolojik olarak düzenlenir; en üstteki durum en sağda veya en üstte ve sonuçta ortaya çıkan sorun diyagramın alt veya sol tarafında yer alır.
Görsel sunum tamamlandığında proje ekibi gerekli tüm düzeltici eylemleri belirleyebilir, nerede ve ne zaman uygulanması gerektiğini belirleyebilir.
Adım 3: Düzeltici ve Önleyici Faaliyetlerin Uygulanması
Sorun meydana geldiğinde doğrudan ve hızlı aksiyon alınmalı ve beklenen olumsuz sonuçların önlenmesi için birincil önleyici faaliyetler belirlenmelidir.
Sorun ile ilgili riskleri ortadan kaldırmak için düzeltici faaliyetler gerçekleştirilmelidir. Yeni düzeltici faaliyetler, prosedürlere ve yasalara uygun olmalı, kapsamlı bir risk değerlendirmesine dayanmalı, zaman içinde istikrarlı olmalı, tarihe dayanmalı ve sık sık gözden geçirilip güncellenmelidir.
Türkçe eğitimler
İngilizce eğitimler
.png)
